28
mrt

Age and psychological contract breach in relation to work outcomes

Geplaatst door op in Wetenschap
  • Fontgrootte: Groter Kleiner
  • Hits: 3195
  • 0 reactie
  • Afdrukken

De beroepsbevolking in Nederland, maar ook in andere westerse landen, vergrijst in een rap tempo. Terwijl er minder kinderen geboren worden, leven mensen langer en gezonder. Bovendien nadert de Babyboomgeneratie de pensioenleeftijd. Daardoor zal de arbeidspopulatie in de komende jaren sterk veranderen; een groter aandeel van de werkenden op de arbeidsmarkt zal ouder zijn en zullen oudere werknemers een belangrijke rol spelen op de arbeidsmarkt. Organisaties hebben echter moeite met het vasthouden en motiveren van oudere werknemers.

Gerelateerd hieraan is het feit dat er maar weinig wetenschappelijke kennis is over verschillen tussen jongere en oudere werknemers in hun psychologisch contract met de organisatie. Het psychologisch contract beschrijft de wederzijdse verplichtingen tussen werkgever en werknemer. Wanneer de werkgever zijn verplichtingen ten opzichte van de werknemers niet nakomt, is er sprake van contractbreuk. Het valt te verwachten dat jongeren andere verwachtingen hebben van hun werkgever dan oudere werknemers, en dat zij anders reageren op contractbreuk dan oudere werknemers.

Het proefschrift richt zich er op te onderzoeken hoe leeftijd de relaties tussen het psychologisch contract, en met name contractbreuk, en werkgerelateerde uitkomsten beïnvloedt. Om de hypotheses in het proefschrift te onderbouwen werden inzichten uit levenslooptheorieën toegepast op de werksituatie. Het proefschrift is opgebouwd aan de hand van vier onopgeloste vragen over de relatie tussen leeftijd en het psychologisch contract. Deze vier onopgeloste vragen zijn: 1) hoe leeftijd de relaties tussen psychologisch contractbreuk en werkgerelateerde uitkomsten beïnvloedt; 2) hoe leeftijd gerelateerd is aan de inhoud van het psychologisch contract; 3) hoe leeftijd gerelateerd is aan reciprociteit binnen het psychologisch contract; en 4) hoe interacties tussen lange termijnrelaties en korte termijn relaties tussen werknemer en organisatie verschillen met leeftijd. 

Deze vragen zijn beantwoord door middel van een vijftal studies. Eerst is een metaanalyse verricht over bestaande studies op het gebied van het psychologisch contract. Verder zijn door middel van empirisch onderzoek de onderzoeksvragen onderzocht. Zowel crosssectionele als longitudinale studies zijn verricht (zie hoofdstuk 3-6). Hieronder volgt een samenvatting van de belangrijkste onderzoeksvragen.

Resultaten

1) Hoe beïnvloedt leeftijd de relaties tussen psychologisch contractbreuk en uitkomsten? Hoofdstuk 2 geeft een meta-analyse weer over de modererende rol van leeftijd in de relaties tussen psychologisch contractbreuk en drie werkattitudes: vertrouwen in de werkgever, baantevredenheid, en affectieve betrokkenheid. Op basis van levenslooptheorieën, waaronder de socioemotional selectivity theory van Carstensen en collega's, werd verwacht dat oudere werknemers minder sterk reageren op contractbreuk dan jongeren. Dit werd verwacht omdat ouderen meer geneigd zijn zich te richten op positieve ervaringen op het werk en negatieve ervaringen te vermijden, beter zijn in het reguleren van hun emoties, en realistischer verwachtingen hebben van de werkgever dan jongeren.

De meta-analyse toonde aan dat dit inderdaad het geval was voor vertrouwen en betrokkenheid: de negatieve relaties tussen contractbreuk deze attituden waren minder sterk voor ouderen dan voor jongeren. Het omgekeerde was echter het geval bij baantevredenheid; hier waren de relaties juist sterker voor ouderen. Hoofdstuk 3 bevatte een longitudinale veldstudie onder medewerkers van een verzekeringsmaatschappij. Dit onderzoek toonde aan dat, in lijn met resultaten van hoofdstuk 2, jongeren sterker reageren op psychologisch contractvervulling in relatie tot bevlogenheid en verloopintentie, geldend zowel voor vervulling van sociaal-emotionele als ontwikkelingsgerelateerde psychologische contracten. Leeftijd heeft dus een modererende rol in de relaties tussen contractbreuk en uitkomsten, waar jongeren sterker reageren op contractbreuk en –vervulling, behalve waar het gaat om baantevredenheid.

2) Hoe beïnvloedt leeftijd de inhoud van het psychologisch contract? Hoofdstuk 3 onderzocht de relaties tussen leeftijd en verschillende typen psychologisch contracten. Gebaseerd op inzichten uit levenslooptheorieën werden twee typen onderscheiden: sociaal-emotionele en ontwikkelingsgerelateerde psychologisch contract. Terwijl leeftijd niet samenhing met het eerste type was leeftijd negatief gerelateerd aan ontwikkelingsgerelateerde psychologisch contract. Oudere werknemers vinden dat hun werkgever minder verplicht is te zorgen voorontwikkeling dan jongere werknemers. Leeftijd hangt dus samen met de inhoud van het psychologisch contract, waarbij significante verschillen gevonden werden in ontwikkelingsaspecten.

Download/lees volledige document (beschikbaar als je bent ingeschreven)

Waardeer dit blogbericht:
0

Reacties