19
juni

Weerstand

Geplaatst door op in Boeken
  • Fontgrootte: Groter Kleiner
  • Hits: 2499
  • 0 reactie
  • Afdrukken

Jan sleept zich elke dag naar zijn werk. Hij krijgt al buikpijn als hij denkt aan het project dat hij samen met zijn leidinggevende, Marcel, moet gaan uitvoeren. Het botert niet tussen Jan en Marcel. Ze hebben elkaar nooit echt goed begrepen, maar hadden daar meestal niet zo'n last van, omdat ze nooit samen op een project zaten.

Bij dit project is dat anders. Marcel en Jan hebben geheel verschillende ideeën over de aanpak. Marcel is van het snelle scoren, terwijl Jan het opbouwen van een relatie met de klant belangrijk vindt. Hij kan Marcel dit maar niet aan zijn verstand brengen. De laatste tijd gaat Jan steeds meer in de contramine. Hij trekt zich terug, doet veel op eigen houtje en houdt zaken achter. Marcel vindt dat Jan slecht functioneert en denkt eraan iemand anders voor het project te vragen.

Stephanie werkt als communicatiemedewerker bij een telecombedrijf. De laatste tijd is er veel in haar leven gebeurd. Op het werk heeft er een reorganisatie plaatsgevonden. Hoewel Stephanies positie gespaard is gebleven heeft zij van een aantal dierbare teamleden afscheid moeten nemen. Ook in de privésfeer krijgt zij het te verduren. Haar vader is twee maanden geleden overleden en haar partner heeft aangekondigd te willen scheiden. Behoorlijk wat ingrediënten om uit het veld geslagen te zijn. Toch weet Stephanie zich staande te houden. Zij heeft op haar werk kunnen regelen dat zij tijdelijk een dag minder werkt, haar moeder komt regelmatig oppassen op de kinderen en zij heeft een psycholoog in de arm genomen om haar life events een plek te kunnen geven.

Weerstand versus weerstand

Weerstand: in beide voorbeelden gaat het daarover. Maar dan wel in geheel verschillende betekenissen van het woord. In het eerste voorbeeld gaat het om weerstand in de zin van verzet of tegenstand; weerstand hebben tegen zaken die anders gaan dan jij zou willen. In de tweede casus zien we weerstand in de betekenis van iets kunnen weerstaan, als incasseringsvermogen. Wanneer we over weerstand praten wordt vaak aan de eerste definitie gedacht, terwijl de tweede betekenis net zo interessant is als het gaat over werkstress. Beide verschijningsvormen spelen een grote rol in het ontstaan van en het omgaan met werkstress.

Weerstand in de betekenis van verzet

Veel leidinggevenden zullen weerstand in de betekenis van verzet herkennen. Een medewerker voelt zich niet begrepen, je raakt uit contact of je hebt het idee dat een medewerker zich verzet tegen plannen van de organisatie. Wanneer er sprake is van deze vorm van weerstand is de kans groot dat de arbeidsrelatie verstoord raakt. We spreken van een verstoorde arbeidsrelatie wanneer de relatie tussen leidinggevende en medewerker(s) dusdanig moeizaam verloopt dat de samenwerking en productie eronder lijden. De mate waarin arbeidsrelaties verstoord zijn, verschilt, evenals de impact ervan. De ernst en de duur van de onenigheid is bepalend voor de mate van lijden en ook voor de mate van het ervaren van werkstress. Een langdurig conflict over een onverenigbaar geschil heeft bijvoorbeeld veel meer impact dan een meningsverschil over iets dat relatief gemakkelijk op te lossen is. Verstoorde arbeidsrelaties zijn een kostbare aangelegenheid voor een organisatie. Naast hoge kosten door verminderde productiviteit, betekent het vaak ook een slechte sfeer en verhoging van de werkstress. En als de werkstress te lang aanhoudt, kan het tot overbelasting of burn-out leiden.

Weerstand verminderen

Wat kun je doen om de weerstand – in de betekenis van verzet – te verlagen? Bij veel managers is er onbegrip voor de weerstand. Ze zien het als belemmering in het behalen van hun doelstellingen. Vooral de sterk taakgerichte leider zal hier tegenaan lopen. Die ziet iemand met werkstress (of erger: een burn-out) als zeurpiet. Aan de buitenkant is niets aan deze medewerker te zien; de manager begrijpt niet dat een medewerker niet gewoon meedraait in het team.
Voor deze manager is het belangrijk om zich te realiseren dat achter het 'niet meedoen' vaak angst of onzekerheid schuilgaat. Angst om iets niet te kunnen of niet goed genoeg te zijn. Probeer te onderzoeken wat de reden van het weerstandsgedrag is en bestempel het gedrag niet direct als onwil. De oplossing is dat je in gesprek gaat met je medewerker. En dan bedoel ik niet in gesprek over het werk of de doelstellingen, maar toon interesse in je medewerker. Ga je medewerker echt leren kennen. Leer zijn angsten en twijfels te zien, de hypotheekstress die hij of zij heeft. Krijg oog voor de worstelingen waar de medewerker dagelijks mee kampt. Dat is nogal wat, maar pas als je daar zicht op krijgt, kun je het verzet langzaam afbreken en het incasseringsvermogen gaan opbouwen.

Weerstand in de betekenis van incasseringsvermogen

Ik vind het mooi om weerstand in deze betekenis van het woord te zien: incasseringsvermogen. Het is niet het eerste waar je aan denkt bij het begrip weerstand. Bij incasseringsvermogen gaat het namelijk over flexibiliteit, de mate waarin je jouw houding en opvattingen vrijwillig kunt en wilt aanpassen aan veranderende omstandigheden in je werkomgeving. Het tegenovergestelde dus van weerstand in de definitie van 'verzet'. Maar evenzo belangrijk als het gaat om werkstress. Mensen met een sterk incasseringsvermogen ervaren minder werkstress. Daarom is het van belang om je als manager te verdiepen in hoe je het incasseringsvermogen van je medewerkers kunt vergroten. Hier volgt alvast een aantal adviezen:

  • Weet wat er speelt binnen je team. Zijn er (onderhuidse) conflicten of rommelt het? Onderzoek wat er gaande is en maak het bespreekbaar. Een slechte sfeer werkt stress in de hand.
  • Neem signalen van werkstress serieus. Ook al herken je ze misschien niet, onderken dat ze er zijn en zorg dat er hulp komt. Als je het lastig vindt zelf die hulp te bieden, schakel dan een externe professional in.
  • Leer je medewerkers kennen. Stel vragen en leer echt te luisteren. Denk niet te snel het antwoord wel te weten, maar verdiep in je in je medewerkers.
  • Laat talent tot bloei komen. Het incasseringsvermogen van mensen groeit als ze kunnen werken vanuit hun kracht. Zorg dat je inzicht krijgt in de individuele talenten van medewerkers en laat medewerkers er gebruik van maken.

Laat de weerstand groeien!

Het Werkstressalfabet - Dit is één van voorgepubliceerde hoofdstukken van het boek Het Werkstressalfabet, geschreven door Frederike Mewe. Zij is één van de vijf auteurs van het boek dat is uitgegeven door Koninklijke van Gorcum, waaraan ook Richard van der LeePieter Taffijn, Peter Dona en Susan Wanders hebben meegeschreven. Lees meer over het boek, de schrijvers en natuurlijk de twee(!) voorwoorden die zijn geschreven door prof. dr. Wilmar Schaufeli, hoogleraar Arbeids- en Organisatiepsychologie, Universiteit Utrecht en Bruno Bruins, voorzitter Raad van Bestuur UWV op de site van De Alfabetboeken of bestel gelijk het boek door hier te klikken.
Waardeer dit blogbericht:
0

Ik help hoogopgeleide professionals te ontdekken wat ze echt willen en authentieke keuzes te maken, zodat ze vol zelfvertrouwen in het leven staan en met voldoening en plezier kunnen leven en werken.


Als psycholoog en coach heb ik jarenlang ervaring in de begeleiding van hoogopgeleide professionals (met name in de leeftijd 28-45). Ik help hen om hun eigen kracht, talenten en kwaliteiten te ontdekken en vandaar uit te handelen. Als iemand weet wat zijn kernwaarden (drijfveren) en talenten zijn, beleeft hij of zij veel meer voldoening in het werk en zal betere resultaten behalen.


linkedin hover 32 twitter hover 32

Reacties