02
feb

Whitepaper Flexibilisering van de arbeidsmarkt vraagstuk 1: Hoe zorgen we dat vast flexibeler wordt?

Geplaatst door op in Nieuws
  • Fontgrootte: Groter Kleiner
  • Hits: 3682
  • 0 reactie
  • Afdrukken

HeadFirst en HRcommunity nodigden op 22 september 2015 in aanloop naar HR Aan Zet negen deskundigen uit om hun visie te geven op de flexibilisering van de arbeidsmarkt. Vandaag stellen we de experts aan u voor en gaan we in op het eerste deel van drie vraagstukken die aan bod zijn gekomen. 

download whitepaper

Vraagstuk 1: Hoe zorgen we dat vast flexibeler wordt?

De flexibilisering van de arbeidsmarkt is een feit. Het verschilt per sector hoe ver dit proces al is. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat vast flexibeler wordt? Negen experts en ervaringsdeskundigen delen hun mening. Over bedrijven en instanties die zich niet laten remmen en over de vraag wat flexibilisering nu eigenlijk echt is.

Leo Witvliet van Nyenrode Business Universiteit: 'De vraag of de arbeidsmarkt aan het flexibiliseren is? Dat is toch al van tien jaar geleden? Ja, de arbeidsmarkt flexibiliseert, maar volgens mij kan een deel niet flexibiliseren'. Lector Nieuwe Arbeidsverhoudingen aan de Hogeschool Windesheim en onderzoeker bij TNO Anneke Goudswaard is het eens met Leo Witvliet: 'Daar hoeven we niet lang over te discussiëren. Dat weten we nu wel. Bedrijven gaan ermee door en laten zich niet remmen. De flexibilisering verschilt wel per sector, bovendien heeft het veel te maken met de economie. Zo zit het onderwijs met de handen in het haar door al die tijdelijke contracten die ze niet meer mogen verlengen. Iedere sector heeft zijn eigen knelpunten. De verschillende sectoren laten zich niet tegenhouden. Er ontstaan nieuwe vormen die we niet in beeld hebben, waar we geen cijfers van hebben.'

Wat is flexibiliteit eigenlijk?

Vast, flexibel... Waar hebben we het nu eigenlijk over? Hierboven wordt reeds geconcludeerd dat de arbeidsmarkt al jaren aan het veranderen is. Het aantal Zelfstandig Professionals (ZP’ers) in Nederland betreft meer dan 800.000 (juli 2015). Dit blijkt uit de derde editie van ZP Facts, de monitor voor de markt van Zelfstandig Professionals. De verwachting is dat dit in 2020 één miljoen is. Dit wordt ondersteund door recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Hierbij is een duidelijk zichtbare trend te zien in de toename van het aantal eenmanszaken in specialistische zakelijke diensten, de Zelfstandig Professionals.

Jeroen Veldboer, HR-directeur bij schoonmaakbedrijf Hago, zet ondanks deze klinkende cijfers zijn vraagtekens bij het begrip flexibiliteit en vraagt zich af wat het nu eigenlijk echt is. Leo Witvliet: 'Het is fout om alleen te kijken naar zzp’ers. Het gaat ook over flexibiliteit in een vaste organisatie. Het flexibel maken van mensen in een organisatie, dat is een grote zorg. Het gaat dus zowel over vast als flexibel.' Anneke Goudswaard vult aan: 'Het gaat over flexibele contracten, maar ook over mensen die je dat niet zou willen aandoen. Het gaat over mensen die geen kans krijgen. Daarnaast zijn er mensen die vast zitten, die niet verder komen in hun carrière. Dit zijn twee zorggroepen binnen én buiten de organisatie.'

Vastzitten

Suzanne Jungjohann, HR-directeur bij financieel dienstverlener Delta Lloyd: 'In grote bedrijven zitten mensen soms al dertig jaar op dezelfde plek.' Jeroen Veldboer vult aan: 'Je hebt mensen die overal willen werken, maar die vastzitten. Daarnaast zijn er mensen die er moeite mee hebben als je ze vraagt een korte tijd op een andere plek te gaan werken.'

Mariska van IJzerloo, HR-directeur bij ARCADIS: 'Wat er volgens mij onder dat gevoel zit, is dat mensen op hun plek willen blijven. Waar je werkt, daar associeer je ook je identiteit mee.' Frank Pot: 'Mensen kiezen voor zekerheid in plaats van de onzekerheid van een andere functie. Zelfs als je mensen de kans geeft om te wisselen. Mensen kiezen primair voor de zekerheid van een eventuele uitkering, dan voor de onzekerheid van omscholing. Ze denken dan: Ik ben gek, ik ga niet zeggen dat ik een cursus wil doen voor de algemene arbeidsmarkt. Bij een reorganisatie ga ik er dan als eerste uit.'

Knelpunten en oplossingen

Iedere sector heeft zo zijn eigen knelpunten als het gaat om flexibilisering. 'Wat zijn nu die knelpunten? Wat vinden de vakbonden eigenlijk van flexibilisering? Welke bijdrage kun je leveren als bedrijf? Ik noem een knelpunt: gelijke behandeling, daar kunnen we het de hele avond over hebben. Vast en flex zijn anders. Hoe ga je daarmee om? Als bedrijf, vakbond, overheid?', zegt Frank Pot van de Radboud Universiteit Nijmegen. Volgens Leo Witvliet is flexibilisering slechts een statement: 'Alles gebeurt tegelijk, alles verandert automatisch weer. Onze grootste uitdaging is om de ogen open te houden. Zoals Jacques Geurts zegt: "Schud aan de boom der zekerheden". Het is beeldhouwen zonder in paniek te raken.'

Nieuw denken is noodzaak

Volgens Jeroen Veldboer zit de crux in hoe ervoor te zorgen dat je het verandervermogen hebt om mee te gaan in de veranderingen. 'De behoefte van de mens is simpel. Kijk naar Maslov; pas in fase vijf is er behoefte aan intellectuele vernieuwing. Hier aan tafel zitten we met mensen die hier iets over kunnen zeggen op organisatie- en overheidsniveau en op het niveau van de individuele medewerker. Hoe organiseren we dat we het verandervermogen hebben om mee te gaan in de flexibilisering? Hoe speel ik erop in? Gary Hamel zegt in zijn ‘Future of management’-speech dat wij werken volgens principes uit 1850. Volgens hem kun je zo de werkelijkheid van vandaag niet meer sturen. Het is lastig. Hoe breng je maximale flexibiliteit en verandervermogen bij elkaar? Dat is volgens mij de essentiële uitdaging. Daarvoor is nieuw denken nodig.'

Mensen veranderen?

Expert Frank Pot: 'Het gaat hier wel om de mens; wil je wel of wil je niet? Een samenleving stelt grenzen. De verhouding met je baas blijft een machtsverhouding. Het moet zijn: ga je méé in de verandering. Je kunt niet aan een persoon vragen om te veranderen. Je kunt hem wel vragen om zich aan te passen aan de cultuur. Het gaat om echte aandacht voor je mensen. Zorg dat mensen leren op hun werk'. Leo Witvliet sluit zich hierbij aan: 'Regel dat mensen zelf hun problemen kunnen oplossen en nog belangrijker; hiervan kunnen leren. Creëer mogelijkheden binnen een functie én op afdelingsniveau. Zo kunnen mensen ook als ze ouder worden nog steeds wisselen van baan.'

Conclusie

De arbeidsmarkt flexibiliseert, al jaren. Het gaat echter niet alleen over de toename van het aantal Zelfstandig Professionals, maar óók over hoe vast personeel flexibeler kan worden ingezet. Het vermogen om te veranderen is essentieel om in te kunnen spelen op de veranderende
arbeidsmarkt. Dit geldt niet alleen voor de mens zelf, maar zeker ook voor de organisatie. Innovatie en nieuwe denkers zijn noodzaak om ervoor te zorgen dat vast flexibeler wordt. 

De experts

Leo Witvliet is professor Interim Management aan de Nyenrode Business Universiteit. Hij houdt zich onder andere bezig met interventies in organisaties, doet onderzoek vanuit de vraagzijde van de interim-markt en organiseert masterclasses voor Zelfstandig Professionals.

Paul Bessems is onderzoeker, schrijver en oprichter van de Weconomics Foundation. Hij geeft lezingen, schrijft artikelen en boeken over hybride organisaties. Zijn belangrijkste expertise ligt op het transformeren van bedrijven naar communities. 

Suzanne Jungjohann is sinds juni 2015 Directeur HR en Business Development bij financieel dienstverlener Delta Lloyd. Hiervoor werkte ze onder andere bij uitzendorganisaties Tempo-Team en Randstad.

Mariska van IJzerloo is internationaal HR-directeur bij advies- en ingenieursonderneming ARCADIS. Ze heeft veel ervaring met internationale organisaties, data visualisatie en talentontwikkeling.

Jeroen Veldboer is HR-directeur bij schoonmaakbedrijf Hago. Werkte voorheen bij bedrijven als Rivas Zorggroep, Philips en Rijnstate. Daarnaast heeft hij een eigen bedrijf waarmee hij flexibele oplossingen bedenkt voor de arbeidsmarkt.

Frank Pot is emeritus professor Social Innovation of Work and Employment aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij publiceert wetenschappelijke en beleidsmatige artikelen en wordt uitgenodigd als deskundige door vakbonden, werkgeversorganisaties, overheid en de Europese Unie.

Anneke Goudswaard is lector Nieuwe Arbeidsverhoudingen aan de Hogeschool Windesheim. Ook werkt ze als onderzoeker bij TNO, met arbeidsmobiliteit als expertise.

Gert-Jan Schellingerhout is directeur van kennisbemiddelaar HeadFirst. HeadFirst brengt vraag en aanbod in de flexibele arbeidsmarkt bij elkaar en zorgt ervoor dat organisaties zorgeloos gebruik kunnen maken van de daarin aanwezige expertise.

Melody Barlage is onderzoeker aan de Universiteit van Tilburg. Ze is gespecialiseerd in Zelfstandig Professionals. Samen met HeadFirst brengt zij ieder kwartaal de marktmonitor ZP Facts uit. Gespreksleider was 

gespreksleider Remco Mostertman van HRcommunity.

Waardeer dit blogbericht:
0

Gert Jan Schellingerhout (1974) is Algemeen directeur van HeadFirst, de bemiddelaar die de bij zelfstandig professionals en leveranciers (bedrijven met professionals op de payroll) aanwezige kennis rechtstreeks verbindt aan opdrachtgevers, van het mkb tot corporates. Vanaf het jaar 2000 bekleedde hij verschillende financiële functies binnen HeadFirst tot hij in 2010 promoveerde tot Financieel directeur en daarmee toetrad tot het management van het bedrijf. Sinds 2015 is Schellingerhout actief als Algemeen directeur van deze marktleider in kennisbemiddeling.


linkedin hover 32